Święty Damazy, który był biskupem Rzymu w latach 366 – 384, nie tylko czynnie angażował się w spory teologiczne swojej epoki, ale bardzo dbał w Kościele niszczonym wewnętrznymi sporami o pamięć o męczennikach czasu, gdy Cesarstwu Rzymskiemu i chrześcijaństwu było jeszcze nie po drodze. W tym celu tworzył zgodnie ze prawami starożytnej poezji krótkie epitafia ku czci męczenników, nagrobne epigramaty.
Dzięki jednemu z tych utworów Kościół zachował pamięć o dwóch męczennikach, których imiona wymieniane są w I Modlitwie Eucharystycznej zwanej Kanonem Rzymskim: Marcelinie i Piotrze. Pierwszy z nich był prezbiterem, drugi egzorcystą. Obaj ponieśli śmierć męczeńską podczas prześladowań za cesarza Dioklecjana, który panował w latach 284–305.
Z pism Ojców
Na ich grobie Damazy kazał wykuć epigram, który na język polski można przetłumaczyć w następujący sposób:
„Wiedzę o twoim zwycięstwie, Marcelinie, odniesionym wraz z Piotrem / przekazał mi, Damazemu, gdy byłem chłopcem, prześladowca / będący wówczas szalonym katem, któremu wydano rozkaz, / by ściął wasze głowy pośród gęstych zarośli / a żeby nikt nie mógł dowiedzieć się o waszym grobie / własnymi rękoma gorliwie kazano wam go przygotować. / O, czyściusieńki! Gdy później leżałeś w ukrytej jamie, / poruszona waszą pobożnością Lucylla / uznała, że tutaj należy złożyć najświętsze członki”.
Punkty do medytacji
Gdy ustały prześladowania Kościoła, nie skończyły się jego problemy. Wybuchły wewnętrzne podziały, zaczęły się spory różnych stronnictw, wzajemne oskarżenia o herezję i prześladowania wewnątrz religii chrześcijańskiej. Pamięć o męczennikach – o którą tak dbał papież Damazy – ma przypominać Kościołowi, że prawdziwym świadkiem Jezusa (od tego pochodzi słowo „martyr”, które tłumaczymy jako „męczennik”) jest ten, kto Jego naukę i wiarę w Niego ceni ponad swoje życie, a nie ten, kto zaognia spory i waśnie.
Marcelina i Piotra skazano na śmierć za ich sposób życia, który wypływał z wiary nakazującej w drugim człowieku zawsze widzieć brata, a ich egzekucję przeprowadzono w taki sposób, by ślad o nich zaginął. Jednak pobożna Lucylla i papież Damazy stali się w rękach bożych narzędziem, by Kościół zachował pamięć o nich aż do tej pory.
Czy pielęgnuję we własnej pobożności pamięć o męczennikach?














