Strona główna / Czytamy Ojców / Co powiedzieć, gdy wali się Rzym…?

Co powiedzieć, gdy wali się Rzym…?

Augustyn z Hippony – oprócz tego, że był wybitnym biskupem Kościoła i genialnym teologiem – był Rzymianinem z krwi i kości. Dlatego boleśnie przeżywal kryzs, który przeżywała jego zmienska ojczyzna. W 410 roku Rzym zdobyty został przez Alaryka i złupiony. Jak doszło do tego wydarzenia, piszemy tutaj. W sierpniu sięgamy dzień po dniu do czterech homilii wygłoszonych przez Augustyna, w których nawiązuje do tych wydarzeń.

Dziś zaczynamy lekturę Homilii 81, której całość jest w Bibliotece patrystycznej portalu patres2.pl.

Z pism Ojców

Boże czytania, których przed chwilą wysłuchaliśmy, przypominają nam, abyśmy wobec zgorszeń, których nadejście zostało zapowiedziane, umacniali się w cnotach i umacniali nasze chrześcijańskie serca. A wszystko to jest darem miłosierdzia Pana. Bo czym jest człowiek – mówi Pismo – że o nim pamiętasz? (Ps 8,5).

„Biada światu z powodu zgorszeń” (Mt 18,7) – mówi Pan. To sama Prawda nas ostrzega i napomina. Nie chce, abyśmy dali się zaskoczyć, ale też nie chce, byśmy popadli w rozpacz.

Na to „biada”, na to zło, którego trzeba się lękać i którego należy unikać, Pismo Święte odpowiada słowami pociechy, zachęty i pouczenia: „Wielki pokój mają ci, którzy miłują Twoje Prawo, i nic nie stanie się dla nich powodem upadku” (Ps 119[118],165).

Pismo najpierw wskazuje nam niebezpieczeństwo, przed którym mamy się strzec, ale zaraz potem pokazuje również bezpieczne schronienie. Gdy słyszysz słowa: „Biada światu z powodu zgorszeń”, możesz pomyśleć: dokąd uciec z tego świata, aby ich uniknąć? Lecz dokąd możesz uciec poza świat, jeśli nie do Tego, który świat stworzył? A jak możemy znaleźć u Niego schronienie, jeśli nie będziemy słuchać Jego Prawa, głoszonego po całym świecie?

Samo słuchanie jednak nie wystarczy, jeśli Prawa nie pokochamy. Pismo Święte nie mówi przecież: „Wielki pokój mają ci, którzy słuchają Twojego Prawa”. Apostoł przypomina bowiem, że „nie ci, którzy słuchają Prawa, są sprawiedliwi przed Bogiem, lecz ci, którzy je wypełniają, będą usprawiedliwieni” (Rz 2,13). A ponieważ „wiara działa przez miłość” (Ga 5,6), dlatego Psalm mówi: „Wielki pokój mają ci, którzy miłują Twoje Prawo, i nic nie stanie się dla nich powodem upadku” (Ps 119[118],165).

Z tą samą myślą współbrzmi również śpiewany przez nas psalm: „Pokorni posiądą ziemię i będą się cieszyć pełnią pokoju” (Ps 37[36],11). To właśnie oni – pokorni – miłują Boże Prawo. Dlatego Psalmista mówi także: „Szczęśliwy człowiek, którego Ty wychowujesz, Panie, którego pouczasz swoim Prawem, aby dać mu wytchnienie w dniach nieszczęścia, aż zostanie wykopany dół dla grzesznika” (Ps 94[93],12–13).

Jakże różnorodne są słowa Pisma Świętego, a jednak wszystkie prowadzą do jednej i tej samej prawdy. Cokolwiek zaczerpniesz z tego niewyczerpanego źródła, odnajdziesz w nim pokój. Staniesz się przyjacielem prawdy, napełnionym pokojem, rozpalonym miłością i umocnionym wobec wszelkich zgorszeń.

Augustyn z Hippony, Mowa 81,1

Punkty do medytacji

Zwróć uwagę, że mimo bolesnego faktu zburzenia Rzymu, który niewątpliwie zaprzątał myśli ludzi, Augustyn daje pierwszeństwo Pismu Świętemu i czytania, którymi Kościół ma karmić się danego dnia, są dla niego ważniejsze niż najbardziej wstrząsające wydarzenia dziejące się w świecie. Czy ty też dajesz zawsze pierwszeństwo Słowu Bożemu?

Kluczowym słowem w tekście jest „scandalum”, które łacina przejęła bezpośrednio z greki, a my tłumaczymy je jako „zgorszenie”, choć mamy też w polszczyźnie słowo „skandal”. Tym mianem Grecy nazywali kamień, o którym można się potknąć, lub konar wystający z ziemi i mogący spowodować upadek. Zgorszenia to są zatem te wszystkie wydarzenia i doświadczenia, o które się potykamy, które mogą doprowadzić do naszego upadku. Marzy nam się, żeby takich momentów w naszym życiu nie było, ale – jak wynika to ze słów Augustyna – nie jest to możliwe. Wiara chrześcijańska jednak daje siłę, żeby zachować pokój i iść dalej naprzód.

Zostaw odpowiedź