6 sierpnia Kościół przeżywa święto Przemienienia Pańskiego, które upamiętnia wydarzenie opisane w Ewangeliach synoptycznych (Mt 17,1–8; Mk 9,2–8; Łk 9,28–36), kiedy Jezus zabrał Piotra, Jakuba i Jana na wysoką górę, gdzie wobec nich objawił swoją boską chwałę. Uczniowie ujrzeli Go przemienionego, rozmawiającego z Mojżeszem i Eliaszem, a z obłoku rozległ się głos Ojca: „To jest mój Syn umiłowany, Jego słuchajcie”.
Kościóły Wschodu górę Tabor otaczały szacunkiem już od IV wieku, a pątkiczka Egeria w swoim dzienniku z pielgrzymki do Ziemi Świętej odbytej w latach 381-384 zanotowała, że w tamtejszym sanktuarium obchodzi się święto Przemienienia Pańskiego. Na Zachodzie w pierwszych wiekach święto obchodzone było jedynie lokalnie: w Hiszpanii, Galii i w niektórych klasztorach benedyktyńskich. Upowszechniło się na całym Zachodzie dopiero w XV wieku, gdy za pontyfikatu Kaliksta III do Rzymu 6 sierpnia 1456 roku dotarła wieść o zwycięstwie wojska chrześcijańskiego pod dowództwem Jan Hunyadi nad Turkami podczas oblężenia Belgradu. Od tego momentu data ta obowiązuje w całym Kościele katolickim.
Na dzień dzisiejszy – żeby przeżywać liturgię Kościoła razem z Ojcami – proponujemy fragment homilii LI Leona Wielkiego (całość homilii jest dostępna w naszej Bibliotece patrystycznej).
Z pism Ojców
Kiedy bowiem Ojciec powiedział: „To jest mój Syn umiłowany, w którym mam upodobanie” (Mt 17,5), czyż nie oznaczało to wyraźnie: To jest mój Syn, którego istnienie odwiecznie pochodzi ode Mnie i który odwiecznie pozostaje ze Mną? Rodzący nie jest wcześniejszy od Zrodzonego ani Zrodzony późniejszy od Rodzącego. To jest mój Syn — nieoddzielony ode Mnie ani w Bóstwie, ani w mocy, ani w wieczności. To jest mój Syn — nie przybrany, lecz prawdziwie zrodzony; nie stworzony z innego źródła, lecz zrodzony ze Mnie; nie podobny do Mnie dzięki obcej naturze, lecz narodzony z mojej natury i równy Mi. To jest mój Syn, „przez którego wszystko się stało, a bez Niego nic się nie stało, co się stało” (J 1,3). Wszystko bowiem, co Ja czynię, On czyni podobnie; cokolwiek Ja dokonuję, On dokonuje ze Mną nierozdzielnie i bez żadnej różnicy. „Ja jestem w Ojcu, a Ojciec we Mnie” (J 14,10–11; por. J 10,38), a nasza jedność nigdy nie ulega podziałowi. Chociaż Ja jestem Tym, który zrodził, a On Tym, którego zrodziłem, nie wolno wam przypisywać Mu niczego, czego nie można by odnieść również do Mnie. To jest mój Syn, który „nie skorzystał ze sposobności, aby na równi być z Bogiem”, lecz „ogołocił samego siebie, przyjąwszy postać sługi” (Flp 2,6–7). Pozostając w chwale właściwej mojej naturze, uniżył niezmienne Bóstwo aż do przyjęcia postaci sługi, aby urzeczywistnić nasz wspólny zamysł odnowienia i zbawienia rodzaju ludzkiego.
„Jego słuchajcie” (Mt 17,5; Mk 9,7; Łk 9,35) bez najmniejszego wahania. W Nim bowiem mam całkowite upodobanie. Przez Jego nauczanie Ja sam objawiam się światu, a przez Jego uniżenie zostaję otoczony chwałą. On jest „drogą i prawdą, i życiem” (J 14,6); On jest moją „mocą i mądrością” (por. 1 Kor 1,24). „Jego słuchajcie” – Tego, którego zapowiadały tajemnice Prawa i którego wysławiali prorocy. „Jego słuchajcie” – Tego, który swoją krwią odkupił świat (por. Ef 1,7; 1 P 1,18–19), związał diabła i odebrał mu jego łup (por. Mt 12,29; Mk 3,27; Łk 11,21–22), zniszczył więzy grzechu (por. Rz 6,6–7) i zerwał przymierze zawarte przez człowieka z przestępstwem. „Jego słuchajcie” – Tego, który otwiera drogę do nieba (por. Hbr 10,19–20), a przez mękę krzyża przygotowuje wam stopnie prowadzące do królestwa.
Dlaczego więc drżycie przed odkupieniem? Dlaczego lękacie się uzdrowienia z waszych ran? Niech stanie się to, czego pragnie Chrystus i czego pragnę Ja. Odrzućcie wszelki cielesny lęk i uzbrójcie się w niezachwianą stałość wiary. Nie godzi się bowiem, abyście bali się w męce Zbawiciela tego, czego dzięki Jego łasce nie będziecie musieli lękać się nawet w godzinie własnej śmierci.
Leon Wielki, Homilia 51
Punkty do medytacji
Zauważ, ile teologii jest w homilii Leona Wielkiego. Jego słowo wypływa nie tylko z zasłuchania się w Słowo Boże objawione na kartach Pisma Świętego, ale także ze studiowania doktryny Kościoła. Jego medytacja słów wypowiedzianych przez Ojca: „To jest mój Syn” jest streszczeniem wieków dyskusji teologów chrześcijańskich.
Ostatecznie całe wydarzenie przemienienia Jezusa wobec uczniów ma ukształtować w nich odwagę wobec drogi wybranej przez Boga dla zbawienia człowieka. Jezus zbawi świat przez swoją śmierć i tej drogi – jak przypomina Leon Wielki – nie powinniśmy się lękać.
